• مرام‌نامه
  • شبکه های اجتماعی
  • سفارش آگهی
  • تماس با ما
  • درباره ما
شنبه 30 آبان 1405
بدون نتیجه
مشاهده تمام نتایج
ژورنال سینما
  • خانه
  • خبر
  • رک و راست
  • شیروانی داغ
  • گزارش
  • گفتگو
  • گوناگون
  • یادداشت
  • یک سکانس سینمایی
  • خانه
  • خبر
  • رک و راست
  • شیروانی داغ
  • گزارش
  • گفتگو
  • گوناگون
  • یادداشت
  • یک سکانس سینمایی
بدون نتیجه
مشاهده تمام نتایج
ژورنال سینما
  • مرام‌نامه
  • شبکه های اجتماعی
  • سفارش آگهی
  • تماس با ما
  • درباره ما
تبلیغات
خانه گزارش

ادعای رسانه اصلاح‌طلب درباره رشد پدیده “خودسانسوری” در سایه تولید کمدی‌هایی مثل “چشم و گوش بسته”!

7 دی 1398
در گزارش
1 0
A A
0
ادعای رسانه اصلاح‌طلب درباره رشد پدیده “خودسانسوری” در سایه تولید کمدی‌هایی مثل “چشم و گوش بسته”!

چشم+و+گوش+بسته

سینماروزان: “چشم و گوش بسته” از جمله کمدی‌های روی پرده است که فروش خوبی هم داشته و در مرز ده میلیاردی شدن قرار گرفته است ولی تلاش کارگردان برای گرته‌برداری از یک کمدی هالیوودی به نام “شر نبین شر نشنو”(۱۹۸۹) از همان ابتدای اکران با انتقاد مواجه شده.

روزنامه اصلاح‌طلب “شرق” در تحلیلی بر “چشم و گوش بسته” بی اشاره به این گرته برداری از نقشی که فیلم در تقویت خودسانسوری دارد، حرف زده است.

متن تحلیل “شرق” را بخوانید:

خودسانسوري پديده‌اي است که معلول يک «دستگاه نظارتي فعال» است و در يک روند سلبي رشد مي‌کند. هرچند اين پديده در معدود آثار هنري سينما و تئاتر ايران کاربردي خلاقانه يافته است، اما در سال‌هاي اخير به ابزاري تبديل شده که هنرمندان ما در تنگناهاي فکري، همواره در تلاشند با استفاده از اين ابزار، لحني انتقادي براي آثارشان برگزينند. اما نکته اينجاست که وقتي اين ابزار به يک اپيدمي دست‌وپاگير تبديل مي‌شود، تنها کاربردش، حرکت در مسيري است که اساسا آن دستگاه نظارتي را به وجود آورده. تلاش نويسنده و کارگردان فيلم «چشم‌وگوش‌بسته» براي طرح «موضوع انتقادي» در يک لفاف مطايبه‌آميز، درواقع دامن‌زدن به اين اپيدمي خطرناک است؛ چيزي که بيشتر باعث ايجاد نوعي سوءتفاهم فرهنگي براي «متفکران سينمايي» مي‌شود و نه يک کنش انتقادي در برابر وضع موجود. اين تلاش نافرجام نويسنده و کارگردان، در کنايه‌هاي به ظاهر ابهام‌آميز فيلم قابل مشاهده است.

تصوير اسلوموشني از گام‌هاي پليس و آميختن اين تصوير به سرود شناخته‌شده «از صلابت ملت و…» و تطبيق به ظاهر هوشمندانه اين صحنه با تکرار زاويه ديد مشابه در نشان‌دادن پاهاي زني که دست‌نشانده رئيس دزدهاست؛ واداشتن آدم‌هاي بازي به گفتن ديالوگ‌هايي مثل: «… با مأمور پليس بايد صادق بود!»، «… من چه بويي مي‌دم؟ رايحه خوش خدمت»، «زندان جاي خوبيه! از بيرون بهتره. غذا ميدن و…»؛ اشاره به ساعت جنگ جهاني در صحنه رانندگي مأمور، طراحي يک موتيف موسيقايي ناکارآمد که بيشتر يادآور علاقه‌مندي کارگردان به تاريخ سينماست و به‌هيچ‌وجه تبديل به روبنايي واحد، زيباشناسانه و سازمند نمي‌شود، اشاره به عنصر زمان از طريق نشان‌دادن ثانيه‌شمار ميان صحنه‌هاي فيلم، از جمله کنايه‌هاي رمزگذاري‌شده موجود در فيلم هستند. ظاهرا اين رويکرد، سعي دارد ابهامي تفکر‌برانگيز را در بافت معنايي فيلم جا دهد و يک نيروي برتر را به چالش بکشد. اما فيلم «چشم‌وگوش‌بسته» برخلاف تلاش سازندگانش، در مسيري متفاوت گام برمي‌دارد.

انتخاب پيرنگي که مبتني‌بر يک جابه‌جايي کميک است، ساختار اصلي روايت فيلم را شکل مي‌دهد. کسي که نمي‌شنود و کسي که نمي‌بيند، به‌عنوان مجرم شناخته مي‌شوند و پليس در پي دستگيري آنهاست (ممکن است صحنه‌هايي از فيلم سانسور شده باشد، اما تأثير چنداني بر نوع شکل‌گيري اين موقعيت نمي‌گذارد). اگر ضعف انتخاب‌هاي نويسنده در طراحي پيرنگ براي قراردادن موقعيت‌هاي کميک در يک شکل منسجم و عدم تناسب زيباشناسي عناصر بصري فيلم را در نظر نگيريم، مي‌شود طرح ساخت اوليه پيرنگ را به نمونه‌هاي شناخته‌شده نمايشي که با مفاهيمي مانند «فانتزي» يا «کمدي موقعيت» پيوند دارد، بازخواني کرد.

اما نتيجه اين بازخواني به علت عدم تناسب زيباشناسانه در طراحي هنري فيلم و ارجاعات ناقص پيرنگ به موضوعاتي بيروني و ارائه اين ارجاعات در لفاف خودسانسوري به مخاطب، پيوند فرم و محتواي فيلم «چشم‌وگوش‌بسته» را با نمونه‌هاي شناخته‌شده خنثي و اين بازخواني را با شکست مواجه مي‌کند (البته برخي از منتقدان سرشناس سينماي ايران اين معايب را ناديده گرفته و کمدي موجود در فيلم را با کمدي موجود در آثار مشابه متفاوت ديده و «چشم‌وگوش‌بسته» را از جمله «کمدي‌هاي کمياب در محدوده سينماي ايران» خوانده‌اند!).

بنابراين با درنظرگرفتن نافرجامي و ناهم‌خواني موقعيت اصلي فيلم با موقعيت‌هاي نمايشي شناخته‌شده و همين‌طور عدم تناسب در ايجاد يک اتمسفر خاص و منحصربه‌فرد سينمايي، تنها مي‌ماند کليشه رايج «خنداندن به هر طريقي» که در روابط ميان تيپ‌هاي کميک به خوبي ديده مي‌شود. نويسنده و کارگردان در طراحي اين لحظه‌ها که درواقع روبناي ظاهري فيلم را مي‌سازند، با واداشتن آدم‌هاي بازي به شوخي‌هاي جنسي و حرف‌هاي رکيک، تماشاگر را به خنديدن و تحريک‌شدن وامي‌دارند. طراحي اين چارچوب اصلي (شايد مبتني‌بر خواسته سرمايه‌گذار)، ضرورت فراخواني مخاطب براي تماشاي فيلم را مشخص مي‌کند.

اگر بپذيريم که ضرورت اين دعوت مبتني‌بر «بهره‌کشي از مخاطب» است و بهره‌کشي از مخاطب کاري است که سازنده اثر را برخلاف خواسته‌اش، در جايگاه يک نيروي مديريتي قرار مي‌دهد، پس پذيرفتن ادعايي مبني‌بر صدور کنايه‌هاي انتقادي از سوي فيلم و به‌چالش‌کشيدن يک نيروي برتر، عملا منتفي است.

بنابراين فرايند طرح موضوعي انتقادي در فيلم «چشم‌وگوش بسته» به سه کاربرد کلي منتهي مي‌شود: جذب تماشاگر، تهيه سرمايه براي سرمايه‌گذار و رشد پديده خودسانسوري؛ جرياني که سال‌هاست هنرمندان ما را دچار سرگرداني براي انتقاد از وضع موجود کرده و بايد پذيرفت که دامن‌زدن به خودسانسوري و تکثير آن به اين شکل، به راحتي مي‌تواند جايگاه «سينماگر دانا» و همچنين «منتقد سينمايي متفکر» را تقليل دهد و برخلاف تصورشان، لباس «دستگاه نظارتي» را به قامت ايشان نيز بپوشاند.

پیوند کوتاه: https://www.cinemaroozan.ir/?p=58884
image_print
برچسب ها: چشم و گوش بستهخودسانسوریسینماروزانسینماژورنالشر نبین شر نشوفرزاد موتمن
نوشته قبلی

معرفی (?+15) سینما به‌عنوان سینماهای مردمی جشنواره

نوشته‌ی بعدی

واسپاری اقتباس تلویزیونی از “سووشون” به نویسنده‌ای گمنام!!

مطالب مرتبط

حسن پورشیرازی +خسرو احمدی+عیسی یوسفی پور+ایرج طهماسب در پشت صحنه مجموعه "النگ و دولنگ"

خسرو احمدی-بازیگر النگ و دولنگ- چه چیزی به ایرج طهماسب یاد داد؟

24 آبان 1405

سینماروزان: مراسم بزرگداشت خسرو احمدی بازیگر قدیمی با حضور هنرمندان مختلف برگزار شد. احمدی گرچه سابقه سالها فعالیت در تئاتر...

توصیه‌ی روزنامه کیهان: فیلم سفارت آمریکا را بسازید

توصیه‌ی روزنامه کیهان: فیلم سفارت آمریکا را بسازید

18 آبان 1405

سینماروزان: روزنامه باسابقه کیهان در گزارشی به بهانه سیزده آبان خواستار تولید فیلم و سریال درباره ابعاد مختلف تسخیر سفارت...

فیلم حاشیه

نه شتاب‌زده و نه کشدار/تحلیل روزنامه قدیمی درباره فیلم “حاشیه” 

17 آبان 1405

سینماروزان: روزنامه قدیمی خراسان در نگاهی به فیلم حاشیه در عین تحسین ضرباهنگ فیلم از بازیهای آن به نیکی یاد...

نوشته‌ی بعدی
واسپاری اقتباس تلویزیونی از “سووشون” به نویسنده‌ای گمنام!!

واسپاری اقتباس تلویزیونی از "سووشون" به نویسنده‌ای گمنام!!

دیدگاهتان را بنویسید لغو پاسخ

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

پربازدیدها

  • بهنوش بختیاری و گلاب آدینه

    از فیلم «مهمان مامان» تا سریال «بامداد خمار»/تغییر رنگ ماتیک گلاب آدینه برای مهرجویی/بهنوش بختیاری چه نوشت؟

    2698 اشتراک ها
    اشتراک گذاری 1079 توئیت 675
  • از خاطراتِ مگوی خالقان «دلیران تنگستان» و «کیف انگلیسی» تا فیلترینگ نماوا به‌خاطر «سووشون»!

    2559 اشتراک ها
    اشتراک گذاری 1024 توئیت 640
  • درگذشت کوروش زارعی بازیگر باسابقه/ماندگار با سریالهای مختارنامه و یوسف پیامبر/ هنرمندی که در بیت رهبری نمایش اجرا کرد

    114 اشتراک ها
    اشتراک گذاری 46 توئیت 29
  • حال مالک خوب شده! قاتله؟⇐انتشار تیزری غیررسمی از فصل پنجم سریال «زخم کاری»+ویدئو

    77 اشتراک ها
    اشتراک گذاری 31 توئیت 19
  • جکی چان اومده ایران؟!/رونمایی از تیزر سریال کمدی «میمون مست» با بازی سیامک انصاری، هادی کاظمی، سمانه پاکدل، امیرحسین رستمی، غلامرضا نیکخواه و…+ویدئو 

    43 اشتراک ها
    اشتراک گذاری 17 توئیت 11
  • رامبد جوان با برنامه استعدادیابی “دوئت” میآید

    3704 اشتراک ها
    اشتراک گذاری 1482 توئیت 926
  • فیلم «ناپلئون در باغ زردآلو»؛ جاه‌طلبی در دنیای واقعی!/ تتلو بین زمین و آسمان !

    79 اشتراک ها
    اشتراک گذاری 32 توئیت 20
  • درباره‌ی سریال «سرخ و سیاه»؛ قجردوست/محصول پارس‌فیلم!جای فروزان خالی!/دود به‌مثابه‌ی سینوفارم؟

    33 اشتراک ها
    اشتراک گذاری 13 توئیت 8

آخرین مطالب

تحلیل فروش سینماهای ایران: خانوم والده ۳۳۲میلیارد و زنده‌شور ۲۰۱میلیارد/استخر ۱۷۷میلیارد/بورسیه ۱۱۴میلیارد/سفینه نجات مماس با ۷۰میلیارد/اسکورت ۶۸میلیارد و بی‌دار ۴۲میلیارد/جانشین ۱۳/۵میلیارد و بامبولک ۱۱/۵میلیارد/بادبادکها ۶میلیارد/حاشیه ۵میلیارد و کوچ ۲میلیارد/خواب دوروزه ۲میلیاردی شد و همسفر یک میلیاردی+آمار کامل فروش

درگذشت ناهید شعشعانی؛ دوبلور باسابقه/مادر هاچ زنبور عسل

درباره سریال “تاکسی” به تهیه‌کنندگی مجید صالحی/ بر چشم خوب رحمت/آخ برم راننده رو…  

پرفروش‌ترین‌های سال را با تخفیف ویژه ببینید/بلیت “زنده شور” و “استخر” نیم بها شد

اجرای سینماکارت دانش‌آموزی توسط بهمن سبز

فروش فیلم «خانوم والده» از مرز ۳۳۰ میلیارد تومان عبور کرد+تیزر تازه

“بورسیه” بیش از ۱۰۰ میلیارد فروش⇐نزدیک به یک میلیون مخاطب+تکه تازه‌ای از فیلم

انیمیشن «نبرد بادبادک‌ها» ۵ میلیاردی شد+تیزر تازه

در آستانه فروش ۴۰ میلیاردی در سینماها⇐جدیدترین پوستر فیلم «بی‌دار» منتشر شد

چرا علیرضا داوودنژاد گزینه‌ی بهتری برای مدیریت سینماست؟/رضا اورنگ منتقد باسابقه روی آنتن زنده مطرح کرد

تبلیغات

ویژه ها

مدیری در راه مجیدی؟! یا همه چیز در خدمت مدیری، همراه اول و شرکا؟!
خبر

تحلیل فروش سینماهای ایران: خانوم والده ۳۳۲میلیارد و زنده‌شور ۲۰۱میلیارد/استخر ۱۷۷میلیارد/بورسیه ۱۱۴میلیارد/سفینه نجات مماس با ۷۰میلیارد/اسکورت ۶۸میلیارد و بی‌دار ۴۲میلیارد/جانشین ۱۳/۵میلیارد و بامبولک ۱۱/۵میلیارد/بادبادکها ۶میلیارد/حاشیه ۵میلیارد و کوچ ۲میلیارد/خواب دوروزه ۲میلیاردی شد و همسفر یک میلیاردی+آمار کامل فروش

29 آبان 1405

سینماروزان: صدر آمار فروش هفتگی متعلق به بورسیه و خانوم والده است‌. خانوم والده ۱۱میلیارد فروش هفتگی داشته و ۳۳۲میلیاردی...

ادامه مطلبDetails
درگذشت ناهید شعشعانی؛ دوبلور باسابقه/مادر هاچ زنبور عسل و همسر مهدی آژیر

درگذشت ناهید شعشعانی؛ دوبلور باسابقه/مادر هاچ زنبور عسل

29 آبان 1405
درباره سریال "تاکسی" به تهیه‌کنندگی مجید صالحی/ بر چشم خوب رحمت/آخ برم راننده رو...  

درباره سریال “تاکسی” به تهیه‌کنندگی مجید صالحی/ بر چشم خوب رحمت/آخ برم راننده رو…  

28 آبان 1405
پرفروش‌ترین‌های سال را با تخفیف ویژه ببینید/بلیت "زنده شور" و "استخر" نیم بها شد

پرفروش‌ترین‌های سال را با تخفیف ویژه ببینید/بلیت “زنده شور” و “استخر” نیم بها شد

28 آبان 1405
"بورسیه" بیش از ۱۰۰ میلیارد فروش⇐نزدیک به یک میلیون مخاطب+تکه تازه‌ای از فیلم

“بورسیه” بیش از ۱۰۰ میلیارد فروش⇐نزدیک به یک میلیون مخاطب+تکه تازه‌ای از فیلم

27 آبان 1405
عمو ترامپ و خاله ملانیا در ایرانشهر؟!⇐انتشار تکه‌ای غلط‌انداز از نمایش «سه دقیقه تا پایان جهان»+ویدئو

عمو ترامپ و خاله ملانیا در ایرانشهر؟!⇐انتشار تکه‌ای غلط‌انداز از نمایش «سه دقیقه تا پایان جهان»+ویدئو

26 آبان 1405
Je t’aime/عاشقانه‌ترین اثر رضا عطاران⇐رونمایی از آنونس فیلم «خواب»+ویدئو 

Je t’aime/عاشقانه‌ترین اثر رضا عطاران⇐رونمایی از آنونس فیلم «خواب»+ویدئو 

26 آبان 1405
  • خانه
  • خبر
  • رک و راست
  • شیروانی داغ
  • گزارش
  • گفتگو
  • گوناگون
  • یادداشت
  • یک سکانس سینمایی

© 2023 ژورنال سینما - تمام حقوق محفوظ است طراحی سایت توسط آنیل طراح

خوش آمدید!

وارد ناحیه کاربری خود شوید

رمز عبور را فراموش کرده اید؟

رمز عبور خود را بازیابی کنید

لطفا نام کاربری یا آدرس ایمیل خود را برای بازنشانی رمز عبور خود وارد کنید.

ورود به سیستم
بدون نتیجه
مشاهده تمام نتایج
  • خانه
  • خبر
  • رک و راست
  • شیروانی داغ
  • گزارش
  • گفتگو
  • گوناگون
  • یادداشت
  • یک سکانس سینمایی
برای ما ژورنال چیز دیگریست و برای خیلی‌ها، چیز دیگر
ما به منظور دیگری ژورنالیست شدیم و آنها به‌منظور دیگری در این حرفه‌اند...